ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸುವ ಪ್ರಕರಣ..! PNB ಬ್ಯಾಂಕಿಗೆ 13,500 ಕೋಟಿ ವಂಚನೆ.. ಅಸಲಿ ಕಾರಣ ಬಹಿರಂಗ; ವಂಚಿಸಿದ ರೀತಿ ರೋಚಕ

ದೇಶವನ್ನೇ ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣವೊಂದು 2018ರಲ್ಲಿ ನಡೆದಿತ್ತು. ದೇಶದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಬ್ಯಾಂಕಿಗೆ 13,500 ಕೋಟಿ ವಂಚನೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೀಗ, ಈ ವಂಚನೆಯ ಅಸಲಿ ಕಾರಣ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿದೆ.

ಹೌದು,ವಜ್ರದ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿ ಮತ್ತು ನೀರವ್ ಮೋದಿ ಪಂಜಾಬ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಿಂದ 13,850 ಕೋಟಿ ರೂ. ಸಾಲವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅದನ್ನು ಮರು ಪಾವತಿ ಮಾಡದೇ ವಂಚನೆ ಮಾಡಿ ದೇಶ ಬಿಟ್ಟು ಪರಾರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿ ಪಂಜಾಬ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗೆ 13,500 ಕೋಟಿ ವಂಚನೆ ಮಾಡಿದ್ದು ಹೇಗೆ? ಅವರು ಇಷ್ಟು ಕಾಲ ನಂತರ ಬಿಟ್ಟು ಮತ್ತೆ ಬಂಧನ ಮಾಡಿರುವುದು ಯಾಕೆ? ಎಂಬ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ ನೋಡಿ.

ಪಂಜಾಬ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಪಿಎನ್‌ಬಿ) ವಂಚನೆ ಪ್ರಕರಣದ ಪ್ರಮುಖ ಆರೋಪಿ, ವಜ್ರದ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿಯನ್ನು ಬೆಲ್ಜಿಯಂನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಯ ತನಿಖಾ ದಳದ (ಸಿಬಿಐ) ಮನವಿಯ ಮೇರೆಗೆ ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿ ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ಪರಾರಿಯಾಗಿದ್ದ. ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಆತ ಬೆಲ್ಜಿಯಂನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮಾಹಿತಿ ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು. ಆತನನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ, ಗಡಿಪಾರು ಮಾಡುವಂತೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಬೆಲ್ಜಿಯಂಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿತ್ತು.

13,500 ಕೋಟಿ ವಂಚನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರೆಲ್ಲಾ ಭಾಗಿ?

ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಸಾಲದಾತ ಪಂಜಾಬ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (PNB), 2018 ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬೃಹತ್ ವಂಚನೆಯನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿರುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತ್ತು. 13,500 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಈ ವಂಚನೆಯು ಮುಂಬೈನ ಒಂದೇ ಶಾಖೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಬಿಲಿಯನೇರ್ ಆಭರಣ ವ್ಯಾಪಾರಿ ನೀರವ್ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ, ಗೀತಾಂಜಲಿ ಜೆಮ್ಸ್‌ನ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಉನ್ನತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಹಗರಣ ಏನಾಗಿತ್ತು?
ನೀರವ್ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿ ಕೆಲವು ವಂಚಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಜೊತೆ ಸೇರಿ ವಂಚನೆಯ ಒಪ್ಪಂದ ಪತ್ರಗಳನ್ನು (LoU) ಪಡೆಯಲು ಬ್ಯಾಂಕಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಕುಶಲತೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸಿನ ಭಾರಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ವಂಚಿಸಲು ಅವರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ.

ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಮೊದಲ ವಂಚನೆ ವರದಿಯನ್ನು ಜನವರಿ 29, 2018 ರಂದು ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (RBI) ಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತು, ನಂತರ ಕೇಂದ್ರ ತನಿಖಾ ದಳ (CBI) ಗೆ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ದೂರು ಸಲ್ಲಿಸಿತು. ಫೆಬ್ರವರಿ 7 ರಂದು ಎರಡನೇ ವಂಚನೆ ವರದಿ ಮತ್ತು CBI ದೂರು ಬಂದಿತು. ಫೆಬ್ರವರಿ 13 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ನೀರವ್ ಮೋದಿ ಗ್ರೂಪ್, ಗೀತಾಂಜಲಿ ಗ್ರೂಪ್ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಿ ಪೇಪರ್ & ಅಲೈಡ್ ಪ್ರಾಡಕ್ಟ್ಸ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ವಿರುದ್ಧ FIR
ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮಾಡಿತ್ತು. ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ ಆರೋಪದ ಬಗ್ಗೆ ಜಾರಿ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯವು ಸಮಾನಾಂತರ ತನಿಖೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭನವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದವು.

ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ವಿದೇಶಿ ಶಾಖೆಗಳಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಸಾಲವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸಲು ನೀಡಲಾಗುವ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಗ್ಯಾರಂಟಿಗಳಾದ LoUಗಳು ಈ ಹಗರಣದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸಾಧನವಾಯಿತು.

ಈ LoUಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಚಿಲ್ಲರೆ ವಹಿವಾಟುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ನೀಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಬದಲಾಗಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ನೀರವ್ ಮೋದಿ ಈ ಎಲ್‌ಒಯುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಮಾರ್ಚ್ 2011 ರಲ್ಲಿ ಪಿಎನ್‌ಬಿಯ ಮುಂಬೈನ ಬ್ರಾಡಿ ಹೌಸ್ ಶಾಖೆಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು ಎಂದು ತನಿಖಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಮುಂದಿನ ಆರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರು 1,212 ಅಂತಹ ಗ್ಯಾರಂಟಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. ಅದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾದ 53 ನಿಜವಾದ ಎಲ್‌ಒಯುಗಳನ್ನು ಮೀರಿದೆ.

ಈ ಗ್ಯಾರಂಟಿಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಕೋರ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬೈಪಾಸ್ ಮಾಡಿದ್ದರೆಂದು ಹೇಳಲಾದ ಆಗಿನ ಉಪ ಮಹಾಪ್ರಬಂಧಕ ಗೋಕುಲನಾಥ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಒಳಗಿನವರ ಶಾಮೀಲಿನಿಂದಾಗಿ ಈ ವಂಚನೆ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪತ್ತೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ.

ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ವಿದೇಶಿ ಶಾಖೆಗಳಿಂದ ಸಾಲ ಪಡೆಯಲು ವಂಚನೆಯಿಂದ $1.77 ಶತಕೋಟಿ ಅಥವಾ ₹ 11,400 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಖಾತರಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು , ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನಗದು ಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.ಹೇಳಿಕೊಂಡಂತೆ ಮುತ್ತುಗಳಂತಹ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಳಸುವ ಬದಲು ಹಣವನ್ನು ಬೇರೆಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸಿ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

ನೀರವ್ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಹಚರರ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಾಗುವ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಮೊದಲು ಕಾನೂನಿನಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು 2018 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದಿಂದ ಪರಾರಿಯಾದರು.

ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏನು ಹೇಳುತ್ತವೆ?

ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿ, ತಮ್ಮ ಗೀತಾಂಜಲಿ ಜೆಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಗುಂಪಿನ ಕಂಪನಿಗಳ ಮೂಲಕ, ಹಗರಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಭ್ರಷ್ಟ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಜೊತೆ ಸೇರಿ ಚೋಕ್ಸಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪಿಎನ್‌ಬಿಗೆ ವಂಚನೆ ಮಾಡಿವೆ ಎಂದು ಜಾರಿ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯ (ಇಡಿ) ಆರೋಪಿಸಿದೆ .

ಅವರು ನಿಗದಿತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸದೆ ವಂಚನೆಯಿಂದ ಎಲ್‌ಒಯುಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು ಮತ್ತು ಎಫ್‌ಎಲ್‌ಸಿಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಬಹುಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ವಂಚನೆ

ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿ ಬಹುಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಯ ಪಂಜಾಬ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಪಿಎನ್‌ಬಿ) ವಂಚನೆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಆರೋಪಿ. ಸಿಬಿಐ ಮತ್ತು ಜಾರಿ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯ ಚೋಕ್ಸಿಗಾಗಿ ಹುಡುಕಾಟವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಮುಂಬೈ ಕೋರ್ಟ್ ಚೋಕ್ಸಿ ವಿರುದ್ಧ ಎರಡು ಬಂಧನ ವಾರಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿತ್ತು. ಈ ವಾರೆಂಟ್‌ ಅನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಬೆಲ್ಜಿಯಂ ಪೊಲೀಸರು ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಹಗರಣವು ಬ್ಯಾಂಕಿಗೆ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿರುವ ಕಂಪನಿಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಲಾಭವಾಯಿತು.

ಸಿಬಿಐ ಮತ್ತು ಇಡಿ ಚೋಕ್ಸಿ ವಿರುದ್ಧ ಈವರೆಗೆ ಮೂರು ಆರೋಪಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದು, ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪಿತೂರಿ, ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮತ್ತು ದುರುಪಯೋಗದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.

ಹಗರಣ ಬಹಿರಂಗಗೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ಮೊದಲು, ಮೆಹುಲ್ ಚೋಕ್ಸಿ ಭಾರತದಿಂದ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಆಂಟಿಗುವಾ ಮತ್ತು ಬಾರ್ಬುಡಾದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ವಿಶೇಷ ಹೂಡಿಕೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಡಿಯಲ್ಲಿ ಪೌರತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಭಾರತೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅವರನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅವರ ಪಲಾಯನವು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

2021 ರಲ್ಲಿ ಚೋಕ್ಸಿ ಆಂಟಿಗುವಾದಿಂದ ಕಣ್ಮರೆಯಾದರು ಮತ್ತು ಡೊಮಿನಿಕಾದಲ್ಲಿ ಕ್ಯೂಬಾಗೆ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದ್ದರು. ತನ್ನನ್ನು ಅಪಹರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿಕೊಂಡರು, ಆದರೆ ಅವರನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿತ್ತು.

ಚೋಕ್ಸಿ ಬಂಧನಕ್ಕಾಗಿ ಮೇ 23, 2018 ಮತ್ತು ಜೂನ್ 15, 2021ರಂದು ಎರಡು ಬಂಧನ ವಾರೆಂಟ್ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಸದ್ಯ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಚೋಕ್ಸಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಜಾಮೀನು ಮತ್ತು ತಕ್ಷಣ ಬಿಡುಗಡೆಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯೂ ಕೂಡ ಇದೆ.

ಇಂತಹ ಘಟನೆಗಳು ನಮ್ಮ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಠಿಣ ನಿಯಮಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಎಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂತಹ ವಂಚನೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ತಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.