ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಮಹತ್ವದ ಗ್ಯಾರಂಟಿ ಯೋಜನೆಯಾದ, 'ಶಕ್ತಿ' ಯೋಜನೆಗೆ ಈಗ ಎರಡು ವರ್ಷ ತುಂಬಿದೆ. ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಎರಡು ವರ್ಷ ಪೂರೈಸಿದ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಪರಿಚಯಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಈ ನಿರ್ಧಾರವು ಶಕ್ತಿ ಯೋಜನೆಯ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಇಡುತ್ತಿರುವ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆ ಎನ್ನಬಹುದು.

ಆದರೆ ಈ ಹೊಸ ಕ್ರಮದಿಂದ ಸರಕಾರಕ್ಕೆ ಬೇರೊಂದು ಸವಾಲು ಎದುರಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ: ದುರ್ಬಳಕೆ ತಡೆಗೆ ಕಾರ್ಡ್ ಹೇಗೆ ಪ್ರಯೋಜನಕರವಾಗಲಿದೆ? ವೆಚ್ಚ ಯಾರು ಹೊರುವರು? ನಿಗಮಗಳ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೇಗಿದೆ? ಎಂಬುದು ಯಕ್ಷಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯಲಿದೆ.
474 ಕೋಟಿ ಉಚಿತ ಟಿಕೆಟ್, ₹12 ಸಾವಿರ ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚ:
2023ರ ಜೂನ್ 11ರಂದು ಚಾಲನೆಗೊಂಡ ಶಕ್ತಿ ಯೋಜನೆಯು ಇಂದಿಗೆ ರಾಜ್ಯದ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮಗಳ ಮೂಲಕ ಸುಮಾರು 474.82 ಕೋಟಿ ಉಚಿತ ಟಿಕೆಟ್ಗಳನ್ನು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ವಿತರಿಸಿದೆ. ಅದರ ಪೈಕಿ 150 ಕೋಟಿ ಟಿಕೆಟ್ಗಳು ಬಿಎಂಟಿಸಿ (BMTC) ನಿಂದ ಹೊರಡಿದುವು. ಇವತ್ತಿನ ತನಕ ಸರ್ಕಾರದ ವೆಚ್ಚ ಅಂದಾಜು ₹11,994 ಕೋಟಿ ಗಡಿ ದಾಟಿದೆ. ಇದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ತಿಂಗಳಿಗೆ ಸೈಲೆಂಟ್ ಆಗಿ ವೆಚ್ಚ ಬೃಹತ್ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವುದು ಅನೇಕರ ಆಕರ್ಷಣೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.
ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಯಾಕೆ?
ಸಾರಿಗೆ ಸಚಿವ ರಾಮಲಿಂಗಾ ರೆಡ್ಡಿಯವರು ನೀಡಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಪ್ರಕಾರ, ಮುಂದಿನ 2 ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವಿತರಣೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಲಿದೆ. ಈ ಕಾರ್ಡ್ಗಳು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಡೆಬಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮಾದರಿಯಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿ, ಪ್ರಯಾಣದ ತಡೆ, ಉದ್ದ, ಪ್ರವೇಶ ಸ್ಥಳ, ಇಳಿದ ತಾಣ ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ದಾಖಲುಮಾಡಬಲ್ಲ ಚಿಪ್ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಿಂದ ಶಕ್ತಿಗೆ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮೂಡಬಹುದು ಎಂಬ ಆಶಾ ಇದೆ. ಆದರೆ ಯಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್, ಚಾಲಕರ ತರಬೇತಿ ಮುಂತಾದ ಬೇಸಿಕ್ ಸಜ್ಜುಗಳು ಇಲ್ಲದೆ ಇದೊಂದು "ಇಲ್ಲದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ" ಎಂಬ ಖಾಯಂ ಟ್ಯಾಗ್ ಹೊಂದುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಆತಂಕವಿದೆ.
ದುರ್ಬಳಕೆ ತಡೆಗೆ ಈ ಕಾರ್ಡ್ಗಳು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ?
ಇಲ್ಲಿನ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದೆ: ಈ ಹೊಸ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ದುರ್ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿಯಬಹುದೇ? ಈವರೆಗೆ ಕಂಡಕ್ಟರ್ರಿಂದ ಟಿಕೆಟ್ಗಳನ್ನು ಡಿಕ್ಕಿಯಿಂದ ನೀಡುವುದು, ಲೆಕ್ಕ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ಹಲವಾರು ಬಸ್ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಟಿಕೆಟ್ ನೀಡುವುದು ಮುಂತಾದ ಪ್ರಕರಣಗಳು ವರದಿಯಾಗಿವೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಯಂತ್ರಮೂಲಕ ನಿಯಂತ್ರಣದಿಂದ ಟಿಕೆಟ್ ವಿತರಣೆ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಈ ಯೋಜನೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಇದು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಗೊಂದಲ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಬಲ್ಲದು.
3.5 ಕೋಟಿ ಮಹಿಳೆಯರು, ಆದರೆ ಕಾರ್ಡ್ ವೆಚ್ಚ ಅತಿಭಾರ!
ಸದ್ಯದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಪ್ರಕಾರ ಶಕ್ತಿ ಯೋಜನೆಯು ಸుమಾರು 3.5 ಕೋಟಿ ಮಹಿಳಾ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಲಾಭವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಅವರಿಗಾಗಿಯೇ ನೀಡಲಿರುವ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ತಯಾರಿ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆ ಅನೇಕ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಯಾರು ಈ ವೆಚ್ಚ ಭರಿಸಲು ಸಿದ್ಧ? ಫಲಾನುಭವಿಯೇ ಕಾರ್ಡ್ ಶುಲ್ಕ ಪಾವತಿಸುವರೆ? ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರವೇ ವಹಿಸುವುದೇ? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉತ್ತರವೇ ಇಲ್ಲ.
ನಿಗಮಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಖರ ಹೊರೆ:
ಈಗಾಗಲೇ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮಗಳು ಕಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟವು ಸಹಜವಾಗಿ ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಗೆ ಘಾಸಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಉಚಿತವಾಗಿ ಸಾಗಿಸುತ್ತಿರುವ ನಿಗಮಗಳು ಈಗ ತಾಂತ್ರಿಕ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಸಾಧನ ಖರೀದಿ, ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ಗಳಲ್ಲಿ ನವೀಕರಣ ಮುಂತಾದ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಣ ಹೇಗೆ ಪೂರೈಸಬೇಕೆಂಬ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿವೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಕ್ಕೂ ಇಲ್ಲಿದೆಯಾ ಪಾತ್ರ?
'ಶಕ್ತಿ' ಯೋಜನೆಯು 2023ರ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಬಹುಮಾನ ತಂದುಕೊಟ್ಟ ಯೋಜನೆ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆ ಇದೆ. ಈಗ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇದರ ಸುಧಾರಣೆ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ, ಮುಂಬರುವ ಚುನಾವಣೆಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಿದ್ಧತೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಕೆಲವರು ಮನ್ನಣೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಈ ಹಿಂದೆ ಕಂಡ ದುರ್ಬಳಕೆ, ಯೋಜನೆಯ ವೆಚ್ಚದ ಬೆಲೆ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೆ ನಿಜವಾದ ಪ್ರಯೋಜನ ತರುವುದಾದರೂ?
ಆದರೆ ಇದು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಧನೆಯಲ್ಲದೆ ಕೇವಲ ಕಾಗದದ ಯೋಜನೆ ಆಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ್ದು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ. ಯೋಜನೆ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಬೇಕಾದರೆ, ಪಾರದರ್ಶಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಬಸ್ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳ ಸಿದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಚರ್ಚೆಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಈ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಕೂಡ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು 'ಅಕೌಂಟಿಂಗ್ ದುರಂತ' ಆಗಬಹುದು!
ಯೋಜನೆ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಬೇಕಾದರೆ, ಪಾರದರ್ಶಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಬಸ್ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳ ಸಿದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಚರ್ಚೆಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಈ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಕೂಡ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು 'ಅಕೌಂಟಿಂಗ್ ದುರಂತ' ಆಗಬಹುದು!


Click it and Unblock the Notifications